De postmenopauze is de laatste fase van de overgang en volgt na de perimenopauze en de menopauze (de dag van je laatste menstruatie). Als je eenmaal de postmenopauze hebt bereikt, blijf je de rest van je leven in deze fase. Dat wil zeggen: je hormonen blijven op een constant (laag) niveau. Overgangsklachten verdwijnen niet direct, maar nemen vaak geleidelijk af.
Veel van de klachten die ik had, zijn nu minder. Het voelt als het bewijs dat de schommelingen de oorzaak van mijn klachten waren.
Als je een jaar geleden je laatste menstruatie hebt gehad, kun je (met terugwerkende kracht) zeggen dat je in de postmenopauze zit. Een nieuwe levensfase waarin je de hoge hormoonspiegels niet meer nodig hebt. Gemiddeld begint de postmenopauze rond het 51ste levensjaar, al kan dit per vrouw flink verschillen. De één heeft haar laatste menstruatie jaren eerder of later dan de ander.
Na jouw laatste menstruatie stoppen je eierstokken met de productie van de geslachtshormonen oestrogeen en progesteron. Ze maken nog wel kleine hoeveelheden testosteron aan en in de bijnieren (twee kleine klieren boven de nieren) wordt een hormoon omgezet tot een kleine hoeveelheid oestrogeen.
Die productie ligt weliswaar een stuk lager (je hebt de hormonen nu niet langer nodig voor de voortplanting), maar is nog wel belangrijk voor andere essentiële functies in je lichaam, zoals de gezondheid van de botten, het hart en de vaten. Daarom wil je in deze fase goed voor je bijnieren zorgen, maar daarover later meer.
In het begin van de postmenopauze moet je lichaam nog wennen aan deze lagere hormoonspiegels. Je lijf zoekt naar een nieuw hormonaal evenwicht en daardoor kun je nog wel klachten ervaren.
De klachten die je in de postmenopauze nog kunt ervaren, zijn vaak een gevolg van de lage oestrogeenspiegels. Ook het risico op botontkalking, gewrichtsklachten en hart- en vaatziekten neemt daardoor toe. Klachten houden doorgaans nog een tot twee jaar aan, blijkt uit onderzoek, maar dat kan ook langer zijn. Veel vrouwen geven bijvoorbeeld aan tot in de eerste twee jaar van de postmenopauze nog (hevige) opvliegers te hebben.
Klachten die in de postmenopauze kunnen voorkomen (of toenemen):
Ook veroudering speelt een rol bij bovenstaande klachten. Dat maakt het lastig om de klachten te onderscheiden. Is het de postmenopauze of heeft het te maken met het proces van ouder worden? Doorgaans nemen hormonale klachten gedurende de postmenopauze wel stapsgewijs af. De enige klacht die door de lage oestrogeenspiegel niet afneemt, is droge slijmvliezen, zoals vaginale droogheid of droge ogen.
Een persoonlijk productadvies voor je overgangsklachten
Voor veel vrouwen nemen overgangsklachten in de postmenopauze geleidelijk af, maar wat kun je doen als dit bij jou niet zo is? Welke supplementen kunnen helpen? En is hormoontherapie nog een optie?
In de postmenopauze wil je als het ware met je lijf mee veranderen. Hormoontherapeut Suzanne Rouhard geeft advies:
Soms is het in deze fase raadzaam om te starten of door te gaan met hormoontherapie, bijvoorbeeld bij een geschiedenis van botontkalking in de familie of als je nog last hebt van ernstige klachten. Aangeraden wordt om voor je zestigste of binnen tien jaar na de menopauze te beginnen. Daarna is je lichaam gewend geraakt aan lage hormoonwaarden, waardoor de risico’s van hormoontherapie groter zijn dan de voordelen. Ook geven de richtlijnen nu aan niet langer dan vijf jaar door te gaan met hormoontherapie.
Wil of kan je geen hormonen gebruiken? Er is ook hormoonvrije medicatie voor om specifieke klachten te verlichten, zoals opvliegers of pijnlijke gewrichten.
Je kunt gezondheidsrisico's in de postmenopauze verminderen met (kleine) aanpassingen in je leefstijl en voedingspatroon.
Overweeg om vitamines en mineralen bij te slikken om je gezondheid in de postmenopauze te ondersteunen. Het heeft nu eenmaal meer aandacht nodig. Zo hebben veel mensen een te lage vitamine D-waarde en zijn ook calcium en magnesium belangrijk in deze fase van je leven. Beide dragen bij aan de botgezondheid en magnesium speelt een rol bij de opname van calcium. Andere belangrijke vitamine en mineralen zijn onder andere magnesium (bij vermoeidheid, voor optimale spierfunctie en de gemoedstoestand*) en omega 3 (ondersteunt een gezond hart en gezonde vaten*).
*Gezondheidsclaim(s) in afwachting van goedkeuring door de Europese Commissie.
Vul een online medische vragenlijst in en ontvang een persoonlijk productadvies van een arts, afgestemd op jouw situatie, voorkeur en gezondheid.
