Opvliegers

Oestrogeenschommelingen in de overgang kunnen je lichaamstemperatuur verstoren. Het gevolg: een zweetaanval of koude rillingen. Opvliegers zijn een typische overgangsklacht en veel vrouwen hebben er last van. Rustig ademhalen helpt, maar wat kun je nog meer doen?

Woman in a white bathrobe with a towel-wrapped head, sitting indoors in soft natural light.

In het kort

  • Ruim 80 procent van de vrouwen heeft last van opvliegers tijdens de overgang. Hoe intens de klachten zijn, verschilt per vrouw: van één opvlieger per dag tot één per uur. Meestal duurt het een paar minuten.
  • Door hormoonschommelingen wordt je lichaamstemperatuur ontregeld. Je lichaam krijgt (onnodig) het signaal dat het moet afkoelen of opwarmen.
  • Om opvliegers te verminderen, zijn er verschillende effectieve en bewezen behandelingen. Denk aan hormoonvrije medicijnen, hormoontherapie en supplementen.
Die zweetuitbraken, vreselijk en zo genant. Soms wel paar keer per uur.
A woman with black and white curly hair and earrings, wearing light-colored clothing, is situated in an indoor environment facing towards the right. She appears contemplative and composed, projecting a gentle and quiet demeanor that aligns with the soft and serene atmosphere of the setting.
Johanna56 jaar

Wat gebeurt er in je lichaam?

Ruim 80 procent van de vrouwen ervaart in meer of mindere mate opvliegers tijdens de overgang, met name in de perimenopauze. Tijdens de overgang daalt de hoeveelheid oestrogeen en progesteron in je lichaam. Deze geslachtshormonen hebben allerlei functies, waaronder het afstellen van je lichaamstemperatuur. Met name oestrogeen speelt daarbij een belangrijke rol. Als oestrogeen afneemt, krijgen je hersenen een signaal dat je het te warm hebt. Ook als dat helemaal niet zo is en de buitentemperatuur juist heerlijk is.

Dat werkt zo: als oestrogeen afneemt, neemt het stresshormoon noradrenaline toe. Je lichaam reageert daarop door zich (snel en intens) af te koelen. Je bloedvaten zetten uit, je gaat flink zweten en wordt rood. Alsof je innerlijke thermometer blijft hangen op 35 graden Celsius. Maar het kan ook andersom: je krijgt het koud en begint te rillen; het vriest. Komen de opvlieger ‘s nachts opzetten? Dan spreek je van nachtzweten.

Tijdens je ‘normale’ menstruatiecyclus werkt je lichaam precies hetzelfde. Als je menstrueert, daalt het oestrogeen en zakt je lichaamstemperatuur licht. Als je ovuleert en het oestrogeen toeneemt, stijgt de temperatuur weer. In de overgang zijn deze temperatuurschommelingen alleen (een stuk) heviger.

Als de laatste menstruatie is geweest, nemen de opvliegers bij veel vrouwen af. Het is dus een kwestie van tijd tot ze minder worden. Tien jaar na de menopauze heeft slechts vijf procent van de vrouwen er nog last van. Behoor jij tot die vijf procent? Laat dat dan onderzoeken.

Woman with long red hair in a white shirt sitting at a desk, resting her head on her hand in bright sunlight.

Andere oorzaken

Naast de hormoonschommelingen weten we dat stress en spanningen opvliegers (en andere overgangsklachten) kunnen uitlokken. Als je het druk hebt en de hele dag door 'aan' staat, stijgt het stresshormoon cortisol. Dat gaat ten koste van de aanmaak van oestrogeen en kan zo opvliegers uitlokken. Je ziet daarom vaak dat vrouwen met een hectisch leven eerder ongemak ervaren van opvliegers. De meeste vrouwen hebben naast opvliegers ook last van andere overgangsklachten, zoals stemmingswisselingen, weinig energie of spierpijn.

Persoonlijke menopauzezorg, begeleid door artsen

Een persoonlijk productadvies voor je overgangsklachten

Welke producten kunnen helpen?

Er zijn verschillende manieren om jouw opvliegers aan te pakken. Weet dat je er niet mee hoeft te leren leven. Je kunt je lichaam ondersteunen met gezonde voeding, voldoende beweging en rust. Daarnaast zijn er specifieke supplementen en medicijnen. Ook hormoontherapie (HST) kan helpen.

Voeding en leefstijl: de basis op orde

Als je hormoonhuishouding tijdens de overgang verandert, kan dat invloed hebben op onder meer je energieniveau, slaap, spijsvertering en stofwisseling. Gezonde voeding, voldoende beweging en rust helpen om klachten te voorkomen of te verlichten. Kleine aanpassingen kunnen al verschil maken. Gebruik je medicijnen of supplementen? Dan ondersteunt een gezonde leefstijl je lichaam bij de opname van voedingsstoffen en het verwerken van medicijnen. Dat komt de werking van supplementen en medicatie ten goede. Wat deskundigen adviseren bij opvliegers:

  • Heb je een opvlieger? Het helpt niet om 'm weg te wapperen. Wat je beter kunt doen, is focussen op een rustige ademhaling. Adem langzaam in door je neus en uit door je mond. Op die manier daalt de hoeveelheid cortisol in je bloed en verdwijnt de opvlieger langzaam.
  • Vermijd stress, suiker, pikant voedsel, alcohol en producten met cafeïne. Stop ook met roken. Van al deze factoren is bekend dat ze de lichaamstemperatuur kunnen ontregelen. Ze kunnen opvliegers dus uitlokken.
  • Beweeg. Sporten met een matige impact (denk aan joggen, zwemmen of crossfit) blijkt opvliegers te verminderen. Drink tussendoor koud water. En sport ‘s ochtends om een zweetuitbraak in de nacht te voorkomen.
  • Drink genoeg water. Je verliest bij opvliegers veel vocht.

Hormoontherapie

Tijdens de overgang veranderen de hormonen oestrogeen en progesteron in je lichaam: ze schommelen en verdwijnen grotendeels als je menstruaties volledig gestopt zijn. Dit kan klachten geven als opvliegers of vaginale droogheid. Bij vervelende klachten is hormoontherapie (HST) de meest effectieve behandeling. Door het tekort aan hormonen op te vullen, nemen de klachten af. Zo kan je lichaam weer in balans komen en krijg je energie en rust terug in je dagelijks leven.

De behandeling wordt altijd voorgeschreven door een arts en zorgvuldig afgestemd op jouw persoonlijke situatie, zodat deze veilig en effectief is.

Het duurde even voordat we de juiste dosis hormonen hadden gevonden, maar inmiddels heb ik zoveel minder last van opvliegers.
A woman with reddish-brown curly hair sitting on an indoor sofa, smiling and looking to the right, wearing a light gray cardigan and white shirt in a warm and cozy setting with soft lighting.
Jet48 jaar

Hormoonvrije medicatie

Veel mensen weten niet dat er naast hormoontherapie bewezen effectieve hormoonvrije medicatie bestaat om overgangsklachten te verlichten. Waar hormoontherapie meerdere klachten tegelijk kan verminderen, werkt hormoonvrije medicatie vaak specifiek op één klacht. Denk aan bepaalde antidepressiva (SNRI’s) bij opvliegers, ontstekingsremmers bij gewrichtspijn of maagzuurremmers bij brandend maagzuur.

Hormoonvrije medicatie wordt altijd voorgeschreven door een arts en kan een goede keuze zijn voor wie geen hormoontherapie wil of kan gebruiken. Ze werken rechtstreeks op de klacht, zonder invloed te hebben op je hormoonhuishouding. Zo kun je je gericht jouw klachten verlichten.

Supplementen

Tijdens de overgang verandert onder andere de manier waarop je lichaam energie aanmaakt, spieren opbouwt en de huid herstelt. Je kunt deze processen op een natuurlijke manier ondersteunen met hoogwaardige supplementen. Magnesium, vitamine D en omega-3 zijn aan te raden voor elke vrouw in de overgang. Supplementen kunnen zich ook op specifieke klachten richten, zoals opvliegers en slecht slapen.

De werking van supplementen kan per persoon verschillen en hangt ook af van je leefstijl en gezondheid. Daarnaast bepaalt de kwaliteit van het product hoe goed het werkt. Kies daarom voor hoogwaardige supplementen, zonder onnodige vulstoffen.

Persoonlijke menopauzezorg, begeleid door artsen

Verlicht je overgangsklachten

Vul een online medische vragenlijst in en ontvang een persoonlijk productadvies van een arts, afgestemd op jouw situatie, voorkeur en gezondheid.  

Of

FAQ

Wat kan ik doen als ik een opvlieger heb?