Somberheid

• Oestrogeen speelt een belangrijke rol bij de productie van het gelukshormoon serotonine. Als de oestrogeenspiegel zakt, kan dat je stemming beïnvloeden.
• Progesteron heeft een kalmerende werking. Als de progesteronspiegel zakt, kan dat zorgen voor verdriet en onrust.
• 40 procent van de vrouwen in de overgang geeft aan sombere of depressieve gevoelens te hebben.
• De overgang kan sombere gevoelens opwekken of verergeren. Vooral als je eerder met depressieve gevoelens hebt geworsteld. Maar de overgang zelf veroorzaakt geen depressie.

Je geslachtshormonen hebben effect op je brein en daarmee op hoe je je voelt. Zowel oestrogeen als progesteron spelen hierbij een rol.

Oestrogeen stimuleert de aanmaak van het gelukshormoon serotonine. Als de oestrogeenspiegel in de overgang schommelt en daalt, heeft dit gevolgen voor de hoeveelheid serotonine in je brein. Je kunt je somber, verdrietig of onverschillig voelen. Ook kun je last hebben van huilbuien en gevoelens van rouw.

Progesteron heeft een kalmerende werking op de hersenen. Als de progesteronspiegel daalt, kun je je onrustig of gespannen voelen. Ook als daar geen directe aanleiding voor is. Daarnaast heb je progesteron nodig bij de omzetting van het schildklierhormoon T4 naar T3. Een technisch verhaal, maar door de afname van progesteron kan de werking van de schildklier verminderen. Stemmingswisselingen, sombere gevoelens of een opgejaagd gevoel liggen dan sneller op de loer.

Verdriet en rouw kunnen zich uiten in huilbuien, een gevoel van hopeloosheid of waardeloosheid. Ook kun je interesse verliezen in de dagelijkse dingen of je onverschillig voelen. Weet dat je niet de enige bent. Uit onderzoek blijkt dat 40 procent van de vrouwen in de overgang sombere of depressieve gevoelens heeft. In de jaren naar de menopauze toe en de eerste paar jaar na de laatste menstruatie is de kans op stemmingsklachten groter. Had je voor de overgang ook last van somberheid of stemmingswisselingen? Dan is de kans groter dat je hier tijdens de overgang opnieuw mee te maken te krijgt.

Ook andere factoren kunnen je humeur beïnvloeden en je een somber gevoel geven, zoals opvliegers, een slechte slaap (al dan niet door nachtzweten), en weinig energie. Ook ben je vatbaarder voor stress tijdens de overgang.

Als je eenmaal snapt wat er in je lichaam gebeurt en waarom dat gebeurt, ontstaat er meer begrip voor je lijf en alles wat er in je omgaat. En dat is belangrijk, want dat motiveert om beter voor jezelf te zorgen en liever voor jezelf te zijn. En daar kunnen we allemaal wel wat meer van gebruiken.

Goed om te weten: de overgang kan somberheid en gevoelens van rouw opwekken of verergeren. Vooral als je eerder met depressieve gevoelens hebt geworsteld. Maar de overgang zelf veroorzaakt geen depressies. Tijdens de overgang kun je soms zonder duidelijke reden verdrietig zijn, maar voor veel vrouwen wordt dat gevoel versterkt door dingen die in deze levensfase gebeuren. Denk aan het verlies van een dierbare, ouders die mantelzorg nodig hebben of kinderen die uit huis gaan. Ook de zichtbare veranderingen en het ouder worden van je lichaam kan impact hebben op hoe je je voelt.

Er zijn verschillende manieren om overgangsklachten effectief aan te pakken. Je hoeft er niet mee te blijven lopen. Je kunt je lichaam op een natuurlijke manier ondersteunen met gezonde voeding, voldoende beweging en rust. Daarnaast kunnen supplementen helpen. Ook hormoontherapie (HST) is mogelijk een optie. Hieronder vind je de verschillende mogelijkheden om somberheid te verminderen.

Als je hormoonhuishouding tijdens de overgang verandert, kan dat invloed hebben op onder meer je energieniveau, slaap, spijsvertering en stofwisseling. Gezonde voeding, voldoende beweging en rust helpen om klachten te voorkomen of verlichten. Kleine aanpassingen kunnen al verschil maken in hoe je je voelt.

Bij gebruik van medicijnen of supplementen ondersteunt een evenwichtige leefstijl je lichaam bij de opname van voedingsstoffen en het verwerken van medicijnen. Hierdoor zijn supplementen en medicatie effectiever. Wat deskundigen adviseren bij sombere gevoelens:

• Geef prioriteit aan een goede nachtrust. Slaap heeft een directe invloed op je stemming. Zo geven mensen met slaapgebrek aan zich na één week gestrester, somberder, bozer en vermoeider te voelen. Andersom heeft je stemming ook effect op je slaapkwaliteit. Zorg voor een goede slaaphygiëne en overweeg supplementen die je kunnen helpen om goed te slapen.
• Beoefen mindfulness. Mindfulness en meditatie zijn bewezen manieren om te ontspannen, stress te verminderen, beter te slapen en je opgewekter te voelen.
• Eet veel vezels. Onderzoek toont aan dat voeding invloed heeft op hoe je je voelt. Voldoende vezels (voornamelijk uit groente en fruit) ondersteunen een gezonde darmflora, en dat stimuleert een betere stemming. Ook schommelingen in de bloedsuikerspiegel hebben invloed op je humeur. Minderen met suikers en snelle koolhydraten heeft een positief effect op je bloedsuikerspiegel.
• Eet voldoende omega 3-vetzuren. Hersenen bestaan voor 60 procent uit vet. Voldoende omega 3 is daarom belangrijk om de hersenen te ondersteunen. Eet twee keer per week vette vis. Ook een omega 3-supplement kan helpen.
• Stel jezelf bloot aan helder licht. Wetenschappelijke onderzoek toont aan dat helder licht je humeur een boost geeft. Het stimuleert de aanmaak van serotonine en helpt om sombere gevoelens te verminderen. Ga op klaarlichte dag minstens 30 minuten naar buiten. Ook een daglichtlamp kan helpen.
• Beweeg dagelijks 30 minuten, boven op je normale activiteiten. Beweging stimuleert de aanmaak van de gelukshormonen serotonine, dopamine en endorfine. Kies een sport die je leuk vindt, zodat je het volhoudt.
• Praat over je gevoelens. Het helpt om over je gevoelens en gedachtes te praten, bijvoorbeeld met iemand die je vertrouwt of een psycholoog. Een psycholoog kan je helpen je emoties beter te begrijpen en geeft je handvatten om ermee om te gaan.

Tijdens de overgang veranderen de hormonen oestrogeen en progesteron in je lichaam: ze gaan schommelen en verdwijnen grotendeels als je menstruaties volledig gestopt zijn. Dit kan klachten geven als opvliegers, vaginale droogheid of somberheid. Bij vervelende klachten is hormoontherapie (HST) de meest effectieve behandeling. Door het tekort aan hormonen op te vullen, nemen de klachten af. Zo kan je lichaam weer in balans komen en krijg je energie en rust terug in je dagelijks leven.

Hormoontherapie wordt altijd voorgeschreven door een arts en zorgvuldig afgestemd op jouw persoonlijke situatie, zodat de behandeling veilig en effectief is.

Tijdens de overgang verandert onder andere de manier waarop je lichaam energie aanmaakt, spieren opbouwt en de huid herstelt. Je kunt deze processen op een natuurlijke manier ondersteunen met hoogwaardige supplementen. Magnesium, vitamine D en omega-3 zijn aan te raden voor elke vrouw in de overgang. Supplementen kunnen zich ook op specifieke klachten richten zoals opvliegers, slecht slapen en somberheid.

De werking van supplementen kan per persoon verschillen. Dat hangt onder andere af van je leefstijl en je gezondheid. Ook de kwaliteit van het product bepaalt hoe goed het werkt. Kies daarom voor hoogwaardige supplementen, zonder onnodige vulstoffen.