Als hormoontherapeut spreekt Suzanne dagelijks vrouwen die merken dat de overgang steeds meer invloed krijgt op hun slaap, stemming, energie en dagelijks functioneren. In deze rubriek deelt ze geanonimiseerde verhalen uit de praktijk om herkenning te bieden en te laten zien welke factoren een rol kunnen spelen.
In mijn praktijk zie ik vrouwen die diep van binnen weten dat hun klachten ergens vandaan komen, maar niet weten waar ze moeten beginnen. Zo ook Maaike, een vrouw van 44 jaar die mij benaderde voor een intakegesprek.
Tijdens het eerste gesprek zat ze wat gespannen op haar stoel. Dat benoemde ze ook meteen. Ze had slecht geslapen, misschien omdat ze zenuwachtig was voor deze afspraak. Niet omdat ze niet wilde komen, maar juist omdat er zoveel hoop aan vastzat. Ze had al veel geprobeerd om zich beter te voelen, met weinig tot geen resultaat. Daardoor was er naast hoop ook angst voor weer een teleurstelling.
Maaike herkende zichzelf niet meer. Ze was altijd een energieke, stabiele vrouw geweest. Iemand die haar werk, gezin en sociale afspraken goed aankon. Maar sinds ongeveer een jaar was dat langzaam veranderd. Het begon met haar darmen. Een opgeblazen gevoel dat maar niet wegging. Broeken die aan het eind van de dag ineens strak zaten. Dan weer diarree en dan weer verstopping. Daarbij was er steeds die onrust in haar buik.
Wat haar vooral onzeker maakte, was de angst om ergens heen te gaan. Stel dat ze krampen kreeg. Of ineens diarree. Alleen die gedachte zorgde al voor spanning. Daardoor ging ze steeds minder doen, terwijl ze juist gewend was om actief in het leven te staan.
Ook mentaal merkte ze verandering. Ze kon minder goed tegen prikkels, raakte sneller geïrriteerd en had een korter lontje, vooral thuis. Dat deed haar zichtbaar pijn. Haar man merkte dat ze sneller uit haar slof schoot en haar kinderen reageerden daar ook op. Vooral een moment met haar zoon bleef hangen. Dat werd voor haar een wake-up call. Hij was vergeten de afwasmachine uit te ruimen, terwijl dat zijn dagelijkse taak was. Maaike ging zo tegen hem tekeer dat hij huilend naar boven ging. Ze schrok verschrikkelijk van zichzelf en van zijn reactie.
Daarnaast waren haar menstruaties in korte tijd extreem veranderd. Ze waren veel heviger en duurden langer. Inmiddels plande ze haar agenda eromheen, omdat ze wist dat ze die dagen nauwelijks kon functioneren.
“Het beheerst gewoon mijn leven,” zei ze.
Wat me bij Maaike raakte, was dat ze niet alleen last had van haar buik of haar menstruatie. Ze voelde vooral dat ze zichzelf kwijtraakte. Dat hoor ik vaker, en dat verdient aandacht.
In haar verhaal hoorde ik signalen die konden passen bij een hormonale disbalans, met name bij relatief veel oestrogeen ten opzichte van progesteron. Dat wordt ook wel oestrogeendominantie genoemd, wat vaak voorkomt in de perimenopauze. Dat kan onder andere invloed hebben op menstruaties, stemming, prikkelbaarheid en vocht vasthouden
Bij Maaike viel vooral op dat haar klachten niet los van elkaar stonden. Haar darmen waren onrustig, haar menstruaties waren veel heftiger geworden en mentaal voelde ze zich sneller overprikkeld. Dat liep allemaal door elkaar heen.
Ook de wisselwerking tussen darmen en hormonen speelde mogelijk een rol. De darmflora helpt mee bij het verwerken en afvoeren van oestrogenen. Andersom kunnen hormonale veranderingen ook invloed hebben op de darmwerking. Als die balans verstoord raakt, kan dat op meerdere plekken voelbaar worden.
Om nog beter te begrijpen wat er bij Maaike speelde, hebben we aanvullend bloedonderzoek en ontlastingsonderzoek laten doen. De uitslagen pasten bij wat ik in het gesprek al vermoedde. Haar lichaam leek moeite te hebben met het afbreken en afvoeren van oestrogenen. Daarnaast was haar darmflora flink uit balans en bleek dat ze tarwe minder goed verdroeg.
Eindelijk viel er iets op zijn plek. Ze voelde al die tijd dat er iets niet klopte, maar kon het niet goed duiden. “Dus het zit niet alleen in mijn hoofd,” zei ze.
Bij Maaike versterkte vooral de spanning rondom haar klachten de dagelijkse impact. Ze werd steeds alerter op haar buik, haar menstruaties vroegen veel van haar lichaam en ze ging steeds meer vooruitdenken.
Vooral die onzekerheid had veel invloed. Als je bang bent dat je buik elk moment kan opspelen, ga je vanzelf vooruitdenken. Kan ik daar naar het toilet? Wat als ik krampen krijg? Wat als ik ineens diarree krijg? Bij Maaike zorgde dat ervoor dat ze steeds minder ging doen.
Ook thuis was de belasting groot. Ze wilde een fijne moeder en partner zijn, maar merkte dat ze sneller uitviel dan ze van zichzelf kende. Dat maakte haar verdrietig en onzeker. Niet alleen omdat haar gezin erop reageerde, maar vooral omdat ze zichzelf in die reacties niet herkende.
Daarnaast speelde voeding mee. Niet als losse oorzaak, maar als onderdeel van de basis. Maaike was gewend aan vaste patronen, terwijl variatie bij darmklachten juist belangrijk kan zijn om verschillende darmbacteriën te voeden en meer verschillende voedingsstoffen binnen te krijgen.
Bij klachten zoals deze gaat het niet alleen om hormonen. Ook darmen, voeding, belasting, herstel en hoe veilig je je voelt in je eigen lijf verdienen aandacht.
We zijn gestart waarin we stap voor stap haar lichaam zijn gaan ondersteunen. We begonnen bij de basis: haar voeding. Dat betekende niet dat alles ineens anders moest. Voor Maaike waren kleine, haalbare aanpassingen belangrijk. Aanpassingen die haar lichaam minder belastten en juist meer gingen voeden. Omdat uit het onderzoek bleek dat ze tarwe minder goed verdroeg, hebben we daar ook rekening mee gehouden.
Daarnaast hebben we gericht gewerkt aan het ondersteunen van haar lever, zodat haar lichaam hormonen beter kon verwerken en afvoeren. Ook gingen we aan de slag met het herstellen van haar darmbalans. De eerste weken waren zoeken en wennen voor haar. Je moet echt een nieuwe manier van eten ontdekken. Dat is niet altijd makkelijk. Je bent vaak al jaren gewend om hetzelfde te eten en hetzelfde te doen.
Ik zie vaak dat vrouwen jarenlang iedere ochtend hetzelfde ontbijt nemen. Vaak yoghurt met fruit, noten, pitten en zaden. Absoluut gezond, maar variatie in voeding blijft belangrijk. Het voedt verschillende darmbacteriën en helpt om meer verschillende voedingsstoffen binnen te krijgen.
Bij Maaike keken we daarom niet alleen naar wat ze beter kon laten staan, maar ook naar wat ze kon toevoegen. Dat maakte de aanpak praktischer en beter vol te houden.
Vul een online medische vragenlijst in en ontvang een persoonlijk behandelplan van een arts, afgestemd op jouw situatie, voorkeur en gezondheid.
Tijdens het eerstvolgende consult, acht weken na de intake, kwam Maaike binnen met een andere energie. Ze vertelde eerlijk dat ze de therapie niet makkelijk vond. Het vroeg aandacht, planning en wennen aan andere keuzes. Maar ze merkte ook dat het resultaat al groot was.
Na een week of drie, vier begon ze echt verschil te merken. Haar darmen werden rustiger, ze zat beter in haar vel en ze kon weer meer van haar oude leven oppakken. Ook haar laatste menstruatie was minder heftig. Tegelijk bleef ze realistisch: nu afwachten wat de volgende zou doen.
Je ziet vaak dat er vrij snel verbetering optreedt, terwijl echt herstel langer nodig heeft. Daarom plannen we na drie maanden opnieuw een evaluatie.
Wat ik mooi vond in dit traject, was niet alleen de fysieke verbetering. Vooral ook hoe Maaike langzaam weer meer verbinding kreeg met zichzelf. Ze ging van frustratie en onmacht naar meer vertrouwen in haar lichaam.
Veiligheid en vertrouwen in je eigen lijf zijn belangrijk voor je brein en zenuwstelsel. Als iemand steeds bang is voor klachten, spanning of controleverlies, blijft het lichaam vaak alert. Bij Maaike ontstond langzaam weer rust.
Wat we andere vrouwen willen meegeven, is dat klachten zoals deze serieus genomen mogen worden. Een opgeblazen buik, diarree, verstopping, hevige menstruaties, prikkelbaarheid en vermoeidheid kunnen los van elkaar lijken te staan, maar ze kunnen ook met elkaar samenhangen.
Dat betekent niet dat er één simpele oorzaak is. Bij Maaike speelden hormonen, darmflora, voeding, menstruaties, spanning en onzekerheid allemaal een rol. Juist die combinatie maakte dat haar klachten steeds meer invloed kregen op haar dagelijks leven.
Het kan helpen om breder te kijken dan één klacht. Niet alleen: waarom zijn mijn darmen onrustig? Maar ook: hoe slaap ik, hoe herstel ik, hoe reageert mijn lichaam op voeding, hoe verlopen mijn menstruaties en hoeveel spanning draag ik al langere tijd met me mee?
Ook deze signalen kunnen veel vertellen over wat er in je lichaam en dagelijks leven speelt. Broeken die aan het eind van de dag strak zitten. Niet meer spontaan ergens heen durven. Sneller uitvallen tegen je gezin. Je agenda plannen om je menstruatie heen. Dat zijn geen losse ongemakken als ze samen je leven gaan bepalen.
Wat helpt, verschilt per vrouw. Blijven klachten aanhouden of weet je niet waar je moet beginnen, dan kun je op SeeMe-nopause per klacht verder lezen welke voeding- en leefstijltips kunnen helpen. Zo kun je zelf eerste stappen zetten en beter bepalen waar je extra hulp bij nodig hebt.
Een klacht is vaak niet alleen een klacht. Soms vertelt het lichaam al langere tijd dat er iets uit balans is. Dan helpt het om niet harder door te duwen, maar te onderzoeken wat er nodig is.
Dit praktijkverhaal laat zien hoe overgangsklachten, darmklachten, menstruaties, stemming en belasting met elkaar kunnen samenhangen. De aanpak is altijd persoonlijk en niet iedere vrouw heeft hetzelfde nodig.
Wil je zelf aan de slag, dan kun je op SeeMe-nopause per klacht verder lezen welke voeding- en leefstijltips kunnen helpen. Denk aan tips bij darmklachten, hevige menstruaties, vermoeidheid, prikkelbaarheid of slecht slapen. Wil je daarnaast weten welke behandeling, medicatie of supplementen passend kunnen zijn, dan kan een arts met je meekijken. Bij een intake ontvang je ook de gratis voeding- en leefstijlgids met praktische tips per klachtcluster.
Dit artikel is gebaseerd op praktijkervaringen van een specialist. Om de privacy van de patiënt te beschermen, zijn de naam en herkenbare details aangepast. De informatie in dit artikel is bedoeld ter educatie en vervangt geen persoonlijk medisch advies.
