Wies: "Het beste wat we kunnen doen is lief zijn voor elkaar"

Het zweet droop van alle kanten van haar gezicht. Ze wilde de situatie niet nog erger maken en bleef daarom muisstil zitten totdat de opvlieger voorbij was en ze kon gaan douchen. Ik zag het gebeuren. Het was gewoon niet te doen.

Diezelfde vriendin had naast deze opvliegers ook nog eens last van ‘verstandsverbijstering’, zoals ze dat noemde. “Ik kan gewoon niet meer nadenken,” zei ze. “Ik moet op mijn werk teksten soms tien keer lezen en dan nog weet ik niet wat er staat.”

Zelf herken ik deze klachten niet, maar ik krijg er wel op een andere manier van langs: slecht slapen, een kort lontje en minder zin in seks. Ook geen pretje. Als je overgangsklachten zou moeten indelen in licht, medium en zwaar, dan zit ik in de categorie medium en die vriendin absoluut in zwaar.

Mijn zus daarentegen snapt helemaal niet waarom iedereen er zo’n ‘gedoe’ van maakt. Die zou niet eens in de categorie licht terechtkomen. Hoe komt het toch dat de verschillen zo groot zijn?

Uit meerdere onderzoeken blijkt dat 80 procent van de vrouwen klachten ervaart en 30 procent zelfs zoveel dat het haar dagelijks leven beïnvloedt. Er blijkt nog geen eenduidig antwoord te zijn op de vraag waarom de een meer last heeft dan de ander.

Wel zijn er wat factoren die een rol spelen. Zo kan de leeftijd waarop de moeder de menopauze had bepalend zijn voor de leeftijd waarop de dochter de menopauze krijgt. In ons gezin met drie vrouwen klopt dat helemaal. Mijn zus en ik hadden, net als mijn moeder, rond ons 53e de menopauze. Maar dat betekent niet meteen dat je de overgang op dezelfde manier ervaart.

Leefstijl kan zeker invloed hebben op de klachten. Zo verhogen roken en overgewicht het risico op een vroegere en intensere overgang. Bewegen en gezond eten verminderen de overgangsklachten juist weer.

De hormoonhuishouding zelf kan ook verschil uitmaken. De daling van oestrogeen en progesteron tijdens de overgang verloopt bij elke vrouw anders. Sommige vrouwen ervaren een abrupte daling, wat leidt tot meer klachten. Anderen hebben een geleidelijker verloop met minder intense klachten.

Stress kan de overgangsklachten ook versterken, weet ik uit eigen ervaring. Vrouwen die gevoelig zijn voor depressies hebben daarnaast een grotere kans om tijdens de overgang depressief te worden.

Naast deze invloeden lijken ook onbekende factoren een rol te spelen. Wetenschappers onderzoeken nog steeds hoe de overgang precies verloopt en wat de oorzaken zijn van de grote individuele verschillen.

Hoe dan ook: het is belangrijk om te onthouden dat elke vrouw de overgang op haar eigen manier ervaart. Niemand is standaard. Dat geldt ook voor de duur. De een is na een paar jaar klachtenvrij, de ander heeft er soms op haar 80e nog last van. Het beste wat we kunnen doen is lief zijn voor elkaar.

Wies Verbeek (58) is journalist, oprichter van de website BLOW.nl en auteur van het boek ’n Beetje Leuk Ouder Worden, 101 verrassende en bewezen tips. En ze zit midden in de overgang.